Chính phủ Đức đã ngăn tập đoàn vận tải biển quốc doanh Trung Quốc COSCO mua 80% công ty logistics Zippel, cho rằng thương vụ có thể làm gia tăng sự phụ thuộc và đe dọa khả năng chống chịu của chuỗi cung ứng Đức và Liên minh châu Âu (EU).
Lo ngại phụ thuộc vào doanh nghiệp Trung Quốc
Quyết định được Chính phủ Đức thông qua ngày 7/10, sau quá trình xem xét thương vụ theo góc độ an ninh. Bộ Kinh tế Đức cho biết việc COSCO mua cổ phần chi phối tại Zippel có thể làm sâu sắc thêm sự phụ thuộc vào doanh nghiệp nước ngoài và ảnh hưởng đến khả năng chống chịu của các chuỗi cung ứng quan trọng.
Zippel là doanh nghiệp logistics có trụ sở tại Hamburg, chuyên vận chuyển container từ các cảng biển đến các điểm nội địa. Công ty kết nối các cảng Hamburg và Bremerhaven với khu vực phía Đông nước Đức thông qua mạng lưới đường bộ và đường sắt, qua đó đảm nhận một mắt xích trong quá trình đưa hàng hóa từ cảng biển vào sâu trong thị trường nội địa. Zippel hiện có khoảng 350 nhân viên.
COSCO dự kiến mua 80% cổ phần Zippel, trong khi Giám đốc điều hành Axel Plaß giữ lại 20% và tiếp tục điều hành doanh nghiệp. Ông Plaß cho biết thất vọng trước quyết định của Chính phủ Đức nhưng khẳng định hoạt động kinh doanh hàng ngày của Zippel vẫn tiếp tục bình thường.
Thương vụ trước đó đã được Cơ quan Cạnh tranh Liên bang Đức chấp thuận vào tháng 2/2026. Tuy nhiên, cơ quan này chỉ xem xét tác động cạnh tranh và không có thẩm quyền đánh giá các vấn đề liên quan đến an ninh quốc gia. Chính phủ Đức sau đó tiến hành một vòng thẩm tra riêng về tác động đối với trật tự công cộng và an ninh.
Logistics trở thành vấn đề an ninh chuỗi cung ứng
Quyết định đối với Zippel cho thấy cách tiếp cận ngày càng thận trọng của các chính phủ châu Âu trước hoạt động đầu tư của doanh nghiệp nhà nước Trung Quốc vào hạ tầng logistics và vận tải. Mối lo chính không chỉ nằm ở quyền sở hữu doanh nghiệp, mà còn ở khả năng tiếp cận dữ liệu nhạy cảm và nguy cơ hình thành sự phụ thuộc vào một nhà cung cấp hoặc một quốc gia.
COSCO hiện đã có sự hiện diện tại Đức. Năm 2023, tập đoàn Trung Quốc được phép sở hữu 24,99% tại cảng container Tollerort thuộc cảng Hamburg, sau khi Chính phủ Đức tranh luận gay gắt về những rủi ro an ninh liên quan đến khoản đầu tư. Ban đầu COSCO muốn mua 35%, nhưng tỷ lệ cuối cùng được giới hạn dưới 25%.
Theo Bộ Kinh tế Đức, nước này vẫn hoan nghênh đầu tư nước ngoài nhưng có quyền xem xét từng thương vụ nếu giao dịch có khả năng ảnh hưởng đến trật tự công cộng hoặc an ninh. Chính phủ Đức cho biết trung bình mỗi năm có khoảng 300 thương vụ được xem xét theo cơ chế này và đến nay đã có 8 thương vụ bị ngăn chặn.
Trường hợp Zippel cho thấy quyền sở hữu hạ tầng logistics đang ngày càng gắn với bài toán an ninh chuỗi cung ứng. Với Đức và EU, mục tiêu hiện nay không chỉ là duy trì dòng hàng hóa thông suốt mà còn giảm những điểm phụ thuộc có thể trở thành rủi ro khi quan hệ kinh tế và địa chính trị thay đổi.
